Tarih : 2026.05.13 13:56:25

Boeing’in Uçak Satabilmek İçin Güvenlik Sorunlarını Gizlediği İddia Edildi

Boeing'in iki ölümcül kazaya yol açan 737 MAX uçakları şirketin başını ağrıtmaya devam ediyor. Polonya'nın önde gelen hava şirketi LOT, Boeing'in uçağın kusurlarını bilerek sakladığını öne sürüyor. Boeing’in 737 MAX modeli son yıllarda havacılık sektörünün en tartışmalı yolcu uçaklarından biri hâline gelmiş durumda. 2018 ve 2019’da yaşanan iki ölümcül kazanın ardından dünya genelinde yere indirilen uçak, özellikle MCAS adı verilen uçuş kontrol sistemi nedeniyle yoğun eleştiri almıştı.

Kazalar sonrası yapılan soruşturmalar, Boeing’in hem düzenleyici kurumlara hem de müşterilerine verdiği bazı bilgilerin eksik ya da yanıltıcı olabileceğini ortaya koymuştu. Şirket her ne kadar son yıllarda 737 MAX’i yeniden güvenli bir uçak olarak konumlandırmaya çalışsa da o döneme dair hukuki süreçler hâlâ devam ediyor. Özellikle Polonyalı hava yolu şirketi LOT Polish, Boeing’e karşı ciddi suçlamalarda bulunuyor.

LOT Polish: "Boeing, 737 MAX'in Güvenlik Sorunlarını Biliyordu Ama Sakladı"

ABD’nin Seattle kentindeki federal mahkemede görülen davada LOT’un avukatları, Boeing’in 2016 yılında yürüttüğü satış kampanyası sırasında 737 MAX’in kritik güvenlik sorunlarını bildiği hâlde bunları hava yolu şirketlerinden sakladığını öne sürdü. LOT tarafına göre Boeing, o dönemde ciddi mali sıkıntılardan çıkmaya çalışan hava yolu şirketinin özellikle düşük maliyet ve kolay pilot eğitimi vaatleri nedeniyle 737 MAX’i tercih etmesini sağladı.

Ancak daha sonra yaşanan kriz, LOT’un toparlanma planlarını da sekteye uğrattı. Davada tartışmanın merkezinde ise MCAS (Maneuvering Characteristics Augmentation System) sistemi yer alıyor. Boeing mühendisleri, 737 MAX’in belirli koşullar altında burnunu yukarı kaldırma eğilimi gösterdiğini fark edince bu sorunu yazılımsal olarak çözmek için MCAS sistemini geliştirdi. Bu sistem, gerekli gördüğü durumlarda uçağın burnunu otomatik olarak aşağı itiyordu. Ancak davaya göre Boeing, bu sistemin kapsamı ve uçuş testlerinde ortaya çıkan problemler konusunda ABD Federal Havacılık İdaresi’ne (FAA) tam bilgi vermedi.

Bunun en önemli sebeplerinden birinin pilot eğitimi olduğu belirtiliyor. Boeing, mevcut 737 pilotlarının ek simülatör eğitimine ihtiyaç duymadan 737 MAX’e geçebileceğini savunuyordu. Çünkü kapsamlı simülatör eğitimi gereksinimi, hava yolu şirketleri için maliyetleri ciddi şekilde artıracaktı. Üstelik Boeing o dönemde Airbus’ın A320 ailesiyle son derece agresif bir rekabet içindeydi. LOT’un eski yöneticilerinden Maciej Wilk’in mahkemede verdiği ifadeye göre, Boeing’in en önemli satış argümanlarından biri de tam olarak buydu: Pilotların ek ve pahalı eğitim süreçlerine ihtiyaç duymayacağı söyleniyordu.